Bakı, 15 iyun, AZƏRTAC

İllər öncə Yeni Azərbaycan Partiyasının Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin bərpasının 20-ci ildönümü münasibətilə gənclər arasında keçirdiyi “Müasir Azərbaycan-20” adlı müsabiqəyə “Mənim yaşıdım” adlı yazı ilə qatıldım. Qaliblər sırasında yer almağımı bu gün də böyük iftixar hissi ilə xatırlayıram. Aradan illər keçdi. O yazıya yenidən baxanda gördüm ki, zaman dəyişib, Azərbaycan böyüyüb, dövlətimiz daha da qüdrətlənib, bir vaxtlar arzu kimi yazılan cümlələr bu gün tariximizin ən şərəfli həqiqətinə çevrilib.

Bu fikirlər Elm və Təhsil İşçiləri Həmkarlar İttifaqı Respublika Komitəsinin Mətbuat və İctimaiyyətlə əlaqələr şöbəsinin baş mütəxəssisi Aygül Bağırovanın AZƏRTAC-a təqdim etdiyi məqaləsində yer alıb. Məqaləni təqdim edirik.

Mən Azərbaycanın müstəqillik nəfəsini uşaqlıq yaddaşında daşıyan nəslin nümayəndəsiyəm. Şəxsiyyət vəsiqəmin lap yuxarısında böyük hərflərlə yazılan “AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI” kəlməsi mənim üçün sənəd üzərindəki rəsmi ifadədən artıqdır. Bu söz mənim taleyimin, kimliyimin, qürurumun adıdır.

1993-cü ilin o ağır dönəmlərində mənim 8 yaşım vardı. Uşaq idim. ölkənin üzərindən keçən narahatlığı, evlərdəki nigaran söhbətləri, böyüklərin üzündəki qayğını tam dərinliyi ilə anlamırdım. Ancaq insanın uşaqlıq yaddaşı qəribədir: sözlərin mənasını sonradan anlayırsan, həmin günlərin havası, həyəcanı, səsi, qorxusu ruhunda qalır.

Mən Gəncədə doğulub böyüyən bir uşaq kimi o illərin ağrılarını daha yaxından hiss etmişəm. 1993-cü ilin Gəncəsi mənim yaddaşımda uşaqlığın qayğısız çağları kimi qalmayıb; qorxu, silah səsləri, çaşqınlıq, evlərə çökən nigaranlıq, böyüklərin üzündəki səssiz narahatlıq kimi qalıb. Sürət Hüseynovun silahlı dəstələrinin özbaşınalığı elə həddə çatmışdı ki, insan həyatı bir anın içində təhlükə ilə üz-üzə qalırdı. Mən bunu hər zaman böyük kədərlə xatırlayıram: atamgil yolda bir maşını ötdüklərinə görə maşının içində güllə atəşinə tutulublar. Bu hadisə mənim uşaq yaddaşımda dövlətin zəiflədiyi, qanunun susduğu, insanların taleyinin silahlı dəstələrin ixtiyarına buraxıldığı ağır günlərin simvolu kimi qalıb. O illərdə Gəncədə yaşananlar bir şəhərin ağrısından qat-qat böyük idi; bütöv Azərbaycanın taleyindən keçən sarsıntı idi. Gəncədə axşamlar silah səslərindən, qruplaşmalar arasındakı atışmalardan insanlar çölə çıxmağa çəkinirdilər. Şəhərin üzərinə elə bir qorxu çökmüşdü ki, hava qaralan kimi qapılar bağlanır, pəncərələrdən süzülən işıqlar belə ehtiyatla yanırdı. Xatirimdədir, insanlar gecədən çörək növbəsinə dayanırdılar. Bir tikə çörək üçün saatlarla gözləyən anaların, ataların, uşaqlarını sinəsinə sıxıb növbədə duran qadınların yorğun baxışları o illərin ən ağır mənzərəsi kimi yaddaşıma həkk olunub. Uşaq idim, amma anlayırdım ki, şəhərin sükutu adi sükut deyildi; bu, qorxunun, narahatlığın, sabaha inam axtaran insanların sükutu idi.

O günlərdə hər ailənin qapısında bir nigaranlıq, hər evin içində bir dua vardı. İnsanlar dövlətin gücünü, qanunun hökmünü, sabitliyin dəyərini o ağır günlərdə daha dərindən hiss edirdilər. Dövlət dayaqları laxlayanda, qanun gücünü itirəndə, insan öz doğma yurdunda təhlükənin nəfəsini duyanda bir xalqın xilasa necə ehtiyac duyduğunu daha dərindən anlayırsan. Mən bu gün 15 İyunun böyüklüyünü məhz o səkkiz yaşlı uşağın yaddaşı ilə də ölçürəm. Məhz buna görə mən Ulu Öndər Heydər Əliyevin hakimiyyətə qayıdışını insanların nəfəsinə rahatlıq, evlərə ümid, küçələrə əminlik, dövlətə yenidən güvən qiymətləndirirəm. Çünki həmin uşaq xaosun nə olduğunu görüb, dövlətin varlığının insan həyatı üçün necə böyük nemət olduğunu illər sonra daha aydın dərk edib.

O illər Azərbaycan üçün taleyüklü illər idi. Dövlətin varlığı böyük sınaq qarşısında idi. Xalqın sabaha inamı ilə dövlətin xilası arasında nazik, lakin müqəddəs bir körpü yaranırdı. Həmin körpünün adı Heydər Əliyev idi.

15 İyun həmin körpünün tarixə çevrildiyi gündür.

O gün xalq öz taleyini müdrikliyə, qətiyyətə, dövlətçilik zəkasına etibar etdi. Ulu Öndər Heydər Əliyevin siyasi hakimiyyətə qayıdışı Azərbaycanı uçurumun kənarından aldı, dövlətçiliyimizi qorudu, sabitliyin, birliyin, milli dirçəlişin əsasını qoydu. Həmin gün Azərbaycan tarixində adi siyasi tarix kimi qalmadı; bir xalqın qurtuluş duasına çevrildi.

Ulu Öndər Heydər Əliyevin hakimiyyətə qayıdışından sonra Azərbaycan sanki ağır nəfəsdən sonra yenidən dirçəldi. Ölkədə sabitlik bərpa olundu, dövlət idarəçiliyində möhkəm nizam yarandı, qanunun aliliyi dövlət həyatının əsas dayağına çevrildi. Silahlı qarşıdurma təhlükəsi aradan qalxdı, xalqın sabaha inamı qayıtdı, Azərbaycan parçalanma təhlükəsindən xilas olaraq vahid dövlətçilik xətti ətrafında birləşdi. Məhz həmin qayıdışdan sonra ölkənin nəfəsi dəyişdi: qorxunun yerini inam, pərakəndəliyin yerini birlik, ümidsizliyin yerini quruculuq ruhu aldı.

Mən Azərbaycanımı çox sevirəm. Çünki bu Vətən mənim uşaqlığımın ağrılı xatirəsindən gəncliyimin quruculuq sevincinə, bu günümün Zəfər qüruruna qədər ömrümün bütün mərhələlərindən keçib. Mən bu ölkənin necə ayağa qalxdığını, necə böyüdüyünü, necə gücləndiyini görən nəsildənəm. Bir vaxtlar “Müstəqil Azərbaycan” deyəndə qəlbimizdə həm sevinc, həm nigaranlıq vardı. Bu gün isə həmin sözlərdə bütöv bir qüdrət dayanır. Azərbaycan artıq regionun söz sahibi, beynəlxalq aləmdə nüfuzlu dövlət, güclü ordusu, möhkəm iqtisadiyyatı, zəngin mədəniyyəti, milli dəyərləri, elmi, təhsili, gəncliyi və müasir inkişaf yolu ilə seçilən bir ölkədir.

Müstəqilliyin ilk illərində xalqın içində bir sual vardı: bu dövlət ayaqda qalacaqmı? Bu gün o sualın cavabını tarix özü verib. Azərbaycan ayaqda qalıb, Azərbaycan güclənib. Azərbaycan qalib xalq kimi dünyaya meydan oxuyur.

Bu gün 15 İyun haqqında düşünəndə o tarixdə başlanan böyük dövlətçilik yolundan danışırıq. O yol Ulu Öndərin ideyaları ilə başladı, Prezident İlham Əliyevin qətiyyəti, siyasi iradəsi və liderlik məharəti ilə Zəfərə çatdı.

Heydər Əliyev Azərbaycanı xilas etdi.

İlham Əliyev Azərbaycanı qalib ölkə etdi.

Bu iki cümlənin içində çağdaş tariximizin ən böyük həqiqəti dayanır. Mən vaxtilə yazırdım ki, doğma Qarabağa getmək arzusu qəlbimi daim yaşadır. Böyüklərimin, valideynlərimin söhbətlərindən Qarabağın xəyali obrazını gözlərim önündə canlandırırdım. Ağdamı, Şuşanı, Laçını, Kəlbəcəri, Füzulini, Cəbrayılı, Zəngilanı, Qubadlını xəritədə axtarırdıq, xəbərlərdə dinləyirdik, dualarımızda yaşadırdıq. Biz Qarabağı xəyallarda sevən, Qarabağın həsrəti ilə böyüyən nəsil idik.

Bir vaxtlar “Qələbə paradını görəcəyik” deyə arzu edirdik. Bu gün Azadlıq meydanında Qələbə paradının qürurunu yaşayan xalqıq. Bir vaxtlar “bu bayrağın altından keçib Qarabağa gedəcəyik” deyə yazırdıq. Bu gün üçrəngli bayrağımız Qarabağın dağlarında, şəhərlərində, kəndlərində dalğalanır. Bu, adi tarixi hadisə çərçivəsinə sığmayan məsələdir. Bu, bir xalqın 30 illik həsrətinin göz yaşına, duasına, səbrinə, şəhid qanına, əsgər hünərinə, Ali Baş Komandanın qətiyyətinə yazılan möhtəşəm cavabdır. Uşaqlığımız Qarabağ həsrəti ilə keçdi. Övladlarımızın gəncliyi azad Qarabağın qüruru ilə böyüyür.

Bu fərq bir millətin taleyində əsrlərə bərabər dəyişiklikdir.15 İyun Milli Qurtuluş Gününün böyüklüyü də buradadır. Həmin gün qorunan Azərbaycan dövlətçiliyi bu gün Zəfər salnaməsini yazan, öz torpağını azad edən, suverenliyini tam bərpa edən qüdrətli dövlətə çevrilib. Qurtuluşdan Zəfərə aparan yolun başlanğıcı məhz həmin tarixi gündən keçdi. Ulu Öndər Heydər Əliyev Azərbaycanı parçalanma təhlükəsindən qurtarıb vahid dövlət məfkurəsi ətrafında birləşdirdi. O, xalqın özünə inamını qaytardı. O, dövlətin sütunlarını möhkəmləndirdi. O, ordunun, iqtisadiyyatın, təhsilin, mədəniyyətin, milli ideologiyanın təməlini yenidən qurdu. O, Azərbaycan adlı müqəddəs evi qorudu və onu etibarlı əllərə əmanət etdi. Bu etibarlı əllər həmin evi möhkəm qalaya çevirdi.

Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan dünyada öz sözü, öz mövqeyi, öz gücü ilə tanınan dövlətə çevrildi. Bakıdan bölgələrə uzanan yollar, yenilənən şəhərlər, abadlaşan kəndlər, müasir məktəblər, səhiyyə ocaqları, idman kompleksləri, mədəniyyət mərkəzləri bu inkişafın gözlə görünən tərəfidir. Amma bu inkişafın daha böyük mənası var: Azərbaycan insanı öz dövlətinə güvənir, öz sabahına inanır, öz bayrağının kölgəsində başı uca yaşayır.

Bu gün Bakının küçələrində gəzdikcə, Heydər Əliyev Mərkəzinin işıqlı memarlığına baxdıqca, Dənizkənarı Milli Parkda Xəzərin nəfəsini dinlədikcə, Dövlət Bayrağı Meydanında üçrəngli bayrağımızın əzəmətini gördükcə, insanın içindən bir səs keçir: bu Vətən çox əzizdir, bu dövlət çox qiymətlidir.

Bölgələrimizə səfər edəndə də eyni hissi yaşayıram. Şəki, Qəbələ, Quba, Şamaxı, Lənkəran, Astara, Masallı, Lerik... Hər bölgənin öz nəfəsi, öz gözəlliyi, öz insanı, öz ruhu var. Bu torpağın təbiəti Tanrının lütfüdür. Bu torpaqda qurulan yollar, məktəblər, mədəniyyət ocaqları, sosial layihələr isə dövlət qayğısının, insan zəhmətinin, sabaha inamın bəhrəsidir.

Bu gün Azərbaycanın inkişaf xəritəsinə azad Qarabağın bərpası da əlavə olunub. Füzulidə hava limanı, Zəngilanda yeni yaşayış məntəqələri, Laçına qayıdan həyat, Şuşanın yenidən dirçələn mədəni nəfəsi, Ağdamın xarabalıqdan böyük quruculuq meydanına çevrilməsi qəlbimizdə ayrıca bir qürur yaradır. Qarabağ artıq dirçəlişin, qayıdışın, Zəfərin, böyük gələcəyin ünvanına çevrilib.

Mən bu gün 15 İyun haqqında yazanda səkkiz yaşlı o uşağı da xatırlayıram. O uşaq ölkəsində nə baş verdiyini tam dərk etmirdi. Amma bu gün yetkin bir Azərbaycan vətəndaşı kimi həmin günün mahiyyətini daha dərindən anlayıram: 15 İyunla qorunan dövlətçilik bugünkü güclü Azərbaycanın, qalib Azərbaycanın, azad Qarabağın, bütöv suverenliyin, yüksələn dövlətçilik yolunun başlanğıcına çevrilib.

Fəxri Xiyabana gedəndə Ulu Öndərin məzarı önündə dayanarkən insanın ürəyindən çox söz keçir. Bəzən söz də aciz qalır. Düşünürsən ki, bu millətin taleyinə elə şəxsiyyətlər yazılıb ki, onlar dünyadan köçəndən sonra da Vətənin taleyində yaşamağa davam edirlər. Heydər Əliyev adı bu xalqın dövlətçilik yaddaşında əbədi yaşayır. Onun ideyaları Azərbaycanın bugünkü qüdrətində, hər qaldırılan bayraqda, hər açılan məktəbdə, hər qurulan yolda, hər azad edilən torpaqda, hər qayıdan ailənin gözündə yaşayır.

Bu gün biz 15 İyunu minnətdarlıqla qeyd edirik. Bu minnətdarlıq həm də şəhidlərimizin müqəddəs ruhuna yönəlir. Çünki Qurtuluşdan başlayan dövlətçilik yolu Zəfər zirvəsinə şəhid qanı ilə yüksəldi. O zirvədə Azərbaycan əsgərinin qəhrəmanlığı, qazilərimizin mərdliyi, xalqımızın birliyi, Ali Baş Komandanın iradəsi dayanır.

Bu yol isə Qurtuluşdan Zəfərə, Zəfərdən əbədi dövlətçilik zirvəsinə uzanan müqəddəs yoldur... Bu Vətən artıq qalib Vətən kimi sevilir. Bu Vətən bütöv xəritənin qürurunu yaşayır. Bu Vətən qayıdan xalqın sevincini, qurub-yaradan dövlətin əzmini, gələcəyə inanan gəncliyin gücünü ifadə edir. Bizim borcumuz bu Vətənin qədrini bilməkdir. Müstəqilliyin, dövlətçiliyin, Qurtuluşun, Zəfərin dəyərini anlamaqdır. Gənclər olaraq bu torpağın sabahına biliklə, savadla, zəhmətlə, vətən sevgisi ilə xidmət etməkdir.

Bu gün mən böyük fəxrlə deyirəm: Mən o günün səkkiz yaşlı şahidiyəm. Mən Qurtuluşdan Zəfərə uzanan yolun canlı şahidiyəm. Mən azad Qarabağın qürurunu yaşayan Azərbaycan vətəndaşıyam. Mən qalib ölkənin dövlətin vətəndaşıyam. Və şəxsiyyət vəsiqəmin yuxarısında yazılan “AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI” kəlməsinə baxanda bir daha anlayıram: Tanrının insana verdiyi ən böyük xoşbəxtliklərdən biri məhz müstəqil, qalib, bütöv Azərbaycanın vətəndaşı olmaqdır.