- Hörmətli xanımlar və cənablar!

Əziz dostlar!

Mən ilk növbədə sizin hamınızı salamlamaq istəyirəm. Ümidvar olduğumu bildirmək istəyirəm ki, bu biznes forumu gələcəkdə ikitərəfli münasibətlərimizin inkişafı üçün çox faydalı olacaqdır. Biz Azərbaycan ilə Yaponiya arasındakı münasibətlərə olduqca böyük diqqət yetiririk. Azərbaycan müstəqillik qazandıqdan sonra ölkələrimiz arasındakı əlaqələr çox uğurla inkişaf etmişdir. Biz müxtəlif sahələrdə əməkdaşlıq edirik, çox güclü siyasi münasibətlərimiz var. Ölkələrimiz arasındakı iqtisadi əməkdaşlıq münasibətlərimizin rəvan inkişafında mühüm rol oynayır.

Azərbaycan böyük tarixə, zəngin adət-ənənələrə, mədəniyyətə malik olan ölkədir. Lakin Azərbaycan müstəqil ölkə kimi, inkişafa 15 il bundan əvvəl qədəm qoymuşdur. Müstəqilliyimizin ilk illərində biz böyük çətinliklərlə üzləşmişdik. İqtisadi böhran, sənaye istehsalının aşağı düşməsi ölkədə gərgin vəziyyət yaratmışdı. Aparılan siyasi və iqtisadi islahatlar nəticəsində hazırda Azərbaycanda iqtisadi baxımdan sürətli inkişaf üçün əsas yaranmışdır. Azərbaycanın iqtisadiyyatı ötən il dünyada ən sürətlə inkişaf edən iqtisadiyyat olmuşdur. Bütün bunlar bizim üçün yeni imkanlar açır və daha faydalı ikitərəfli əməkdaşlıq edə bilərik.

Yaponiya ilə əməkdaşlığımızın ilk sahəsi əlbəttə ki, enerji sahəsidir. Neft və qaz hasilatı sahəsidir və Yaponiya şirkətləri Azərbaycanın enerji sektoruna yüz milyonlarla dollar sərmayə qoymuşlar. Bu əməkdaşlıq çox səmərəlidir və qarşılıqlı fayda gətirir. Yaponiya şirkətləri Xəzərin karbohidrogen ehtiyatlarının kəşfiyyatı, hasilatı və nəql olunmasında iştirak edirlər.

Lakin mən hesab edirəm ki, münasibətlərimizin inkişafının indiki mərhələsində və Azərbaycanın hazırkı iqtisadi vəziyyətində iqtisadi əlaqələrimizin şaxələndirilməsi üçün böyük imkanlar vardır. Ümumiyyətlə, Azərbaycanın iqtisadi vəziyyətinə nəzər salsaq, göstəricilər çox uğurludur. Ötən il iqtisadi artım 26 faizdən çox olmuşdur. Sənaye istehsalı 33 faizdən çox artmışdır. Hazırda biz diqqətimizi əsasən infrastruktur sahəsinə, regional inkişaf proqramlarına və yeni iş yerlərinin açılmasına yönəldirik. Bütün bunlar Yaponiya şirkətləri üçün yeni imkanlar açır və onlar iqtisadiyyatın qeyri-neft sektorunda iştirak edə bilərlər. Hazırda bu, bizim üçün prioritet xarakter daşıyır. Çünki Azərbaycanda enerji sektorunda əsas məsələ artıq həll olunmuşdur. Yəni bu sahə milyardlarla dollar həcmində birbaşa xarici sərmayələri cəlb edə bilmişdir. Hazırda Azərbaycanda adambaşına düşən xarici sərmayələrin həcmi regionda ən böyük göstəricidir.

Biz çox mühüm nəqliyyat infrastrukturunun yaradılmasına nail olduq. Bu il neft və qaz boru kəmərləri istismara veriləcəkdir. Əlbəttə ki, biz bu imkanlardan istifadə edərək, təbii sərvətlərdən, önəmli coğrafi mövqeyimizdən istifadə edərək, karbohidrogen ehtiyatlarımızı dünya bazarlarına çıxara biləcəyik. Əminəm ki, gələn illər ərzində bu sahələr sərmayələr üçün çox cəlbedici olacaqdır.

Bütün bu sahələrlə yanaşı, biz diqqətimizi digər sahələrə də yönəldə bilərik. Həmin sahələrdə imkanları qiymətləndirmək, öyrənmək məqsədi ilə hökumət rəsmiləri ilə işgüzar dairələr arasındakı birbaşa əlaqələr çox faydalıdır. Mən əminəm ki, bu gün iştirak etdiyimiz Yaponiya-Azərbaycan biznes forumu bu imkanların araşdırılması üçün əhəmiyyətli olacaqdır. Əlbəttə ki, gələn illər ərzində potensial sərmayələr üçün yeni sahələr açılacaq və bu, əməkdaşlıq üçün əlavə imkanlar yaradacaqdır. Bu, gələcəkdə hər iki tərəfin iqtisadi inkişafı üçün yaxşı perspektivlər açır.

İlk növbədə, Azərbaycana birbaşa xarici sərmayələr yüksək dəyərləndirilir. Bizdə çox yaxşı sərmayə mühiti var. Mən artıq bildirdim ki, Azərbaycana birbaşa xarici sərmayə formasında milyardlarla dollar vəsait qoyulmuşdur. Bütün bunlar onu göstərir ki, potensial sərmayədarlar ölkəmizin iqtisadiyyatına sərmayə qoyduqda özlərini rahat hiss edə bilərlər. Beləliklə, əlverişli biznes mühiti çox yaxşı imkanlar açır. Eyni zamanda, indi iqtisadi inkişaf üçün yeni sahələr çox cəlbedici olacaqdır və yapon şirkətləri burada həmçinin podratçılar qismində, xidmət göstərən şirkətlər kimi işləyə bilərlər. Çünki artıq öz sərvətlərindən istifadə edən ölkədə bir çox işlər görülə bilər.

Azərbaycanın xarici sərmayələrdən asılı olduğu dövr artıq başa çatır. İndi bizim özümüzün sərmayə proqramlarımız artır və onlar həyata keçirilir. Bu il büdcə ötən illə müqayisədə 70 faiz artmışdır. İqtisadi islahatlar, maliyyə əsaslarının gücləndirilməsi və yeni imkanların araşdırılması ölkədə yeni vəziyyət yaradır. Başqa sözlə desək, gələn illər ərzində regional iqtisadi inkişaf proqramları, sosial inkişaf proqramları, enerji proqramları, yolların tikintisi proqramları bizimlə birgə işləyən şirkətlər üçün yeni imkanlar açacaqdır. Əlbəttə ki, biz Yaponiya şirkətlərinin bu sahələrdə iştirakını yüksək dəyərləndirəcəyik. Çünki bir-birimizi artıq uzun illərdir tanıyırıq. Keçmişdə çox yaxşı əməkdaşlıq etmişik. Yaponiya şirkətləri ilə əməkdaşlğımız bütün sahələrdə qarşılıqlı etimad prinsiplərinə və yaxşı iradəyə, qarşılıqlı hörmətə, dostluğa əsaslanır. Biz artıq 10 il ərzində birgə işləmək sahəsində kifayət qədər təcrübə toplamışıq. Sizin şirkətlər ən yüksək texnologiyalara malikdir və bu, bizə lazımdır. Biz ölkəmizi müasirləşdirməliyik. Ölkəmizə yeni texnologiyaları gətirməliyik. Bunu edə bilsək, müxtəlif sahələrimüasirləşdirə biləcəyik: infrastruktur, yolların çəkilməsi, kommunikasiyalar, sosial infrastruktur, məktəblərin tikilməsi, səhiyyə sahəsi, əlbəttə ki, nəqliyyat sahəsi. Azərbaycan çox mühüm coğrafi mövqedə yerləşir. Azərbaycanın dəniz, hava limanları var, şoseləri var. Mən əminəm ki, Yaponiya şirkətləri bütün sahələrdə öz yerlərini tutacaqlar.

Biz bilirik ki, gələcəkdə nə baş verəcəkdir. İqtisadi siyasətimizi konkret inkişaf proqramlarına əsaslanmaqla həyata keçiririk. Həmin proqramlar bu yaxınlarda qəbul edilmişdir və uğurla həyata keçirilir. Kənd təsərrüfatı, regional inkişaf, yolların tikintisi, enerji sahəsi, təhsil, səhiyyə sahəsi - bütün bunlar inkişafın əsas elementləridir. Bütün sektorlar, bütün layihələrimiz və planlarımız konkret proqramlara əsaslanır. Əlbəttə ki, bu proqramlar, əsasən, öz potensialımıza, özümüzün maliyyə resurslarına arxalanır. Lakin eyni zamanda, biz xarici şirkətlərin və sərmayədarların iştirakını da yüksək dəyərləndirərdik.

Mən artıq dedim ki, bu ildən başlayaraq biz maliyyə vəsaitlərimizdən istifadə edərək, birgə sərmayə proqramlarına başlamışıq. Biz bu işi xarici maliyyə təsisatları və yaxud şirkətlərlə birgə aparırıq. Öz sərmayə proqramlarımız var, bu da büdcədə nəzərdə tutulub və rəqəmlər ildən-ilə artır. 2006-cı ildə müxtəlif sahələrə yatırmaq üçün milyonlarla dollar ayrılmışdır. Hesab edirik ki, özümüzün vəsaitlərindən istifadə edilməsi potensial sərmayədarlar üçün də etimad yaradır. Ona görə də Azərbaycan hökuməti ölkənin inkişafı üçün layihələrdə potensial sərmayədarlarla birgə sərmayədar kimi iştirak etməyə hazırdır.

Mən hesab edirəm ki, bu, Yaponiya şirkətlərinin özləri üçün də maraqlı olardı. Çünki əgər layihədə hökumətin özü iştirak edirsə və ya müəyyən bir struktur hökumət adından iştirak edirsə, şübhəsiz ki, potensial sərmayədar tam əmin ola bilər ki, bu layihə uğurla həyata keçiriləcəkdir.

Biz hazırda çox ciddi sənaye inkişafı proqramları üzərində işləyirik. Çünki biz neçə illər gələcəyi görməliyik. Neft, qaz - bu sərvətlər bir gün tükənəcək və ona görə də biz həmin o vaxt çərçivəsinə uyğun işləməliyik. Yəni iqtisadiyyatımız gələcəkdə nəyə əsaslanacaq? Ona görə də qarşıdakı on il ərzində ölkədə güclü sənaye potensialı yaradılmalıdır ki, Azərbaycan gələcəkdə yalnız neft və qazdan, onların qiymətlərindən asılı olmasın. Ona görə biz bu istiqamətdə də iş aparırıq. Hesab edirəm ki, bu sahələrdə də birgə əməkdaşlıq üçün imkanlar olacaqdır.

Başqa sözlə desək, gələcəkdə Azərbaycana nəyin lazım olacağını, yəni hansı proqramların həyata keçiriləcəyini, onların necə olacağını bilirik. Büdcəmizin artımı onu göstərir ki, bütün planlarımız və proqramlarımız çox uğurla həyata keçiriləcəkdir. Son üç il ərzində büdcənin həcmini üç dəfə artıra bildik və bu, yalnız başlanğıcdır. Böyük iqtisadi inkişafın yalnız başlanğıcıdır və bu, insanların həyatını daha da yaxşılaşdıracaq, daha yaxşı infrastruktur yaradacaq, yüzlərlə yeni iş yeri açılacaq və Azərbaycan daha güclü iqtisadiyyata malik olacaqdır.

Mən eyni zamanda bildirmək istəyirəm ki, hazırda həyata keçirdiyimiz regional inkişaf proqramları iki il yarım müddət ərzində 340 mindən artıq yeni iş yerinin açılmasına imkan yaratmışdır. Bu, bir daha aydın şəkildə göstərir ki, ölkəmiz əməli nəticələri hiss edir, həmin nəticələr ümumi daxili məhsulun artımına, yoxsulluğun azaldılmasına dair rəqəmlərdə əks olunubdur. Misal üçün, son iki il ərzində yoxsulluğun səviyyəsi 49 faizdən 29 faizə düşmüşdür. Əlbəttə ki, bu irəliləyiş yeni iş yerlərinin açılmasında da özünü büruzə verir.

Bir sözlə, biz Yaponiya ilə Azərbaycan arasında bütün sahələrdə əməkdaşlığa ürəkdən sadiqik. Bu, bütün iqtisadi sektorlara aiddir. Bizim çox yaxşı birgə əməkdaşlıq tariximiz var, aramızda yaxşı anlaşma var. Beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində yaxşı əməkdaşlıq edirik. Bir çox beynəlxalq hadisələrə eyni baxışlarımız var və Azərbaycanla Yaponiya arasında olan siyasi münasibətlər yaxşı səviyyədədir. Siyasi münasibərlərimizin inkişafı baxımından götürsək, mənim Yaponiyaya rəsmi səfərim bu münasibətləri daha da gücləndirəcəkdir. Ona görə də mən hesab edirəm ki, bütün sahələrdə əməkdaşlıq etməyimiz üçün heç bir maneə yoxdur.

Mən eyni zamanda Azərbaycanın işgüzar adamlarının burada olmasından çox şadam. Onlar biznes mühitinin yaradılmasına olduqca böyük diqqət yetirirlər. Azərbaycanda kiçik və orta müəssisələr çox yüksək sürətlə inkişaf edir. Biznes əlaqələrimiz konkret layihələrə və daha yaxşı anlaşmaya imkan yaradacaqdır. Ümumiyyətlə götürsək, bu anlaşma çox yüksək səviyyədədir. Lakin əlaqələrimiz nə qədər geniş olsa, bir-birimizi daha çox tanıyacağıq.

Artıq dediyim kimi, hazırda Azərbaycan böyük iqtisadi inkişafın ərəfəsindədir və bu inkişaf hər bir sektorda lazımdır. Biz səhiyyə, təhsil, infrastruktur sahələrini, elektrik stansiyalarını, su təchizatı və kommunikasiya sahələrini, qaz qurğularını, kənd təsərrüfatı sahəsini yaxşılaşdırmalıyıq. Çünki biz müasir ölkə qurmalıyıq, müasir və səmərəli iqtisadiyyat qurmalıyıq. Bu məqsədlə bizə yaxşı məsləhət, yaxşı biliklər lazımdır. Bizim yaxşı tanınmış şirkətlərə, tərəfdaşlara ehtiyacımız var.

Bildiyiniz kimi, biz uzun illər ərzində Yaponiya hökumətindən müxtəlif təşkilatlar vasitəsilə, Yaponiyanın qurumları vasitəsilə texniki, maliyyə yardımı almışıq. Bunlar da iqtisadiyyatımızın müxtəlif sektorlarının inkişafına əsas yaradır. İndi isə artıq fəal əməkdaşlıq vaxtı yetişibdir. Biz böyük istəklə bu əməkdaşlığı bütün iqtisadi sektorlarda genişləndirmək əzmindəyik. Bu bizim əsas prioritetimizdir. Biz iqtisadiyyatımızı şaxələndirməliyik və güclü qeyri-neft sektoru yaratmalıyıq.

Ümidvaram ki, məqsədlərimizə nail olacağıq. Çünki qəbul etdiyimiz proqramların hamısı uğurla həyata keçirilir və xarici tərəfdaşlarımızla bütün əməkdaşlığımız çox yaxşı nəticələr verir. Xüsusən də Yaponiya şirkətləri ilə müxtəlif sahələrdə əməkdaşlıq yaxşı nəticələr verir və ümidvaram ki, mənim səfərim, keçirilən bu biznes forumu birgə işin aparılması üçün yeni imkanlar açacaqdır.

Mən hamınızı bir daha salamlamaq istərdim və sizə gələcəkdə uğurlar arzulayıram. Bütün yapon dostlarımızı Azərbaycana dəvət edirəm və gələcəkdə bizimlə işləməyi arzulayıram.

Çox sağ olun.

(Dövlətimizin başçısının nıtqi böyük diqqətlə dinlənildi və alqışlarla qarşılandı).

X X X

Sonra forumda Azərbaycanın iqtisadi inkişaf naziri Heydər Babayev, Azərbaycanı və Yaponiyanı təmsil edən şirkətlərin nümayəndələri çıxış etdilər, öz fikir və təkliflərini bildirdilər. Forumun nəticəsi olaraq, hər iki ölkəni təmsil edən bəzi şirkətlər arasında bir neçə milyon dollarlıq müqavilələr imzalandı.